स्वभावो नोपदेशेन शक्यते कर्तुमन्यथा। सुतप्तमपि पानीयं पुनर्गच्छति शीतताम्।।
इदं पद्यं पञ्चतन्त्रे वर्तते यत् पठित्वा भूयोपि मे चेतसि विरोधाभासः उत्पन्नः। सदुपदेशेन जनान् सत्पथे आनेतुं शक्नुमः इति वर्तते तर्हि अस्मिन् पद्ये स्वभावः न परिवर्तयितुं शक्यते इति लिखितम्। which means सदुपदेशेन किञ्चित्कालं कोपि सन्मार्गस्थः स्यात् परं नास्ति तन्नित्यम्। कदा पुनः “Status Quo” भवतीति न जाने प्रायः यदा प्रथमे सन्दर्भे इति स्यात्।
अस्मिन् पद्ये उदाहरणं तु अपां स्वीकृतम्। अम्भसः स्वभावः कः? शीतलता परं यदि उष्णीक्रियते तर्हि किञ्चित्कालं उष्णता भवति परं पुनः स्वभावानुसारं शीतलतां याति। Wow! Mind-boggling, right? I read these verses, go wow, then think… then I’m like, wait, isn’t this contradictory? And then I’m totally confused — so I just jot it all down here!
Now, can anyone really change because of good advice? According to this verse — maybe for a while, but eventually, they revert to their natural state!
सत्कर्मास्ति चेत् प्रायः सदुपदेशेन सज्जनः भवेत् नो चेत् पुनः दुर्मार्गे एव चलतीति मन्ये।प्रतिदिनमीदृशं पद्यं पठनीयमिति चिन्तयामि। पश्येम कथं भवेदिति।


Leave a comment